معرفی نقشه و مسیریاب نشان

تاریخچه، قابلیت‌ها و هر آنچه باید درباره نشان بدانید

نقشه و مسیریاب نشان، معرفی، تاریخچه و قابلیت‌ها

امروز اگر در شلوغی خیابان از آدم‌ها بپرسید چطور مسیرشان را پیدا می‌کنند، از ترافیک فرار می‌کنند یا آدرس یک مغازه را پیدا می‌کنند، احتمالا خیلی سریع در پاسخ‌هایشان به نام نقشه و مسیریاب نشان (Neshan Maps) می‌رسید. اما واقعیت این است که نشان یک‌شبه و فقط با انتشار یک اپلیکیشن موبایل سر زبان‌ها نیفتاد. پشت این نام، سال‌ها تجربه، کلنجار رفتن با نقشه‌ها، پردازش داده‌های مکانی و تلاش برای باز کردن گره کور ترافیک شهرهای بزرگ ایران وجود دارد.

در این مقاله با هم به عقب بر می‌گردیم؛ به روزهای اولی که ایده‌ نشان در یک شرکت مشهدی جوانه زد و مسیر پرفرازونشیبی که تا امروز طی کرد. مسیری که در نهایت، با اعتماد به خود مردم و هوش جمعی آن‌ها جلو رفت، ساخته شد و توسعه پیدا کرد.

**ریشه‌های مسیریاب نشان؛ وقتی ترافیک فقط از رادیو شنیده می‌شد**

برای شروع داستان اپلیکیشن نشان، باید به آغاز دهه ۱۳۹۰ برگردیم. آن روزها اگر می‌خواستید قبل از بیرون آمدن از خانه بفهمید کدام خیابان‌ها قفل هستند، چاره‌ای نداشتید جز اینکه رادیو را روشن کنید یا در حین رانندگی، چشمتان به تابلوهای ترافیکی اتوبان‌ها باشد. هیچ نقشه زنده‌ای وجود نداشت که نبض ترافیک شهر را به شما نشان دهد.

در همین دوران، شرکت «سازه‌های اطلاعاتی راژمان» که از سال ۱۳۸۴ در مشهد کارش را با توسعه نرم‌افزارهای سازمانی آغاز کرده بود، وارد یک چالش جدید شد: همکاری با سازمان ترافیک شهرداری مشهد. در این همکاری، که جرقه‌ای برای یک شروع تازه بود، تیم راژمان توانست داده‌های زنده ترافیک شهر را استخراج کند. خروجی این تلاش، «نقشه ترافیک مشهد» بود؛ سامانه‌ای که برای اولین بار وضعیت ترافیکی معابر را به‌صورت رنگی به شهروندان نشان می‌داد و زیرساخت فناوری‌هایی شد که بعدها نقشه و مسیریاب نشان را روی‌ آن‌ ساختند.

مسیریابی همگانی، پیش از مسیریابی خودرو

شاید جالب و حتی عجیب باشد، اما اولین هم‌سفران تیم راژمان در این مسیر، رانندگان خودروهای شخصی نبودند؛ بلکه رانندگان اتوبوس‌های شهری و مسافران‌شان بودند. آن‌ها در ادامه پروژه‌های نقشه شهری، قابلیت مسیریابی حمل‌ونقل همگانی و بعد از آن، مسیریابی پیاده را توسعه دادند فلسفه این انتخاب، ساده اما عمیق بود: حل مشکل ترافیک شهرهای بزرگ، با ساختن اتوبان‌های بیشتر اتفاق نمی‌افتد؛ بلکه با ایجاد و پیشنهاد گزینه‌های بهتر، هوشمندتر و سالم‌تر برای جابه‌جایی شهروندان ممکن می‌شود. دو سال بعد، نوبت به مسیریابی خودرو رسید.

چالش نقشه‌ای که کامل نبود: چطور به هوش جمعی اعتماد کردند؟

هرچه پروژه‌های نقشه جلوتر می‌رفتند، یک دیوار بلند بیشتر خودش را نشان می‌داد: چالش کامل و به‌روز بودن نقشه‌ها. برای داشتن یک نقشه و مسیریاب واقعی، داشتن خطوط خیابان‌ها کافی نیست. مسافران به جزئیات دقیق نیاز دارند؛ این‌که فلان مغازه، بیمارستان، پمپ‌بنزین یا پارکینگ دقیقا کجا قرار دارد؛ داده‌هایی که در آن زمان هیچ سازمان دولتی به‌صورت جامع و به‌روز در اختیار نداشت.

تیم توسعه راژمان سر یک دوراهی بزرگ قرار گرفت: اینکه خودش راه بیفتد و اطلاعات را جمع کند یا این‌که به خود مردم اعتماد کند. آن‌ها راه دوم را انتخاب کردند. در سال ۱۳۹۴، قابلیت مشارکت کاربران (Crowdsourcing) به زیرساخت نقشه اضافه شد و از آن روز مردم توانستند:

مکان‌های جدید و کسب‌وکارهایشان را روی نقشه ثبت کنند.
اطلاعات قدیمی یا اشتباه را اصلاح کنند.
تغییرات روزمره شهر، ترافیک لحظه‌ای، مسدودی، تصادف، سرعت‌گیر، مکان دوربین‌ها و حضور پلیس را گزارش دهند.

این مدل که به آن «هوش جمعی» می‌گوییم، به‌جای رابطه خشکِ «ابزار-کاربر»، یک رابطه زنده و تعاملی به نام «همراه-شهروند» ساخت که امروز از ارکان اصلی هویت نشان است.

**تولد نشان؛ وقتی زیرساخت‌های شهری به یک اپلیکیشن همگانی تبدیل شدند**

بعد از چند سال به‌دست آوردن تجربه‌ و طراحی سامانه‌های نقشه برای شهرداری‌های مختلف (مشهد، تهران، اصفهان و ۱۴ شهر دیگر)، وقت آن رسیده بود که این تکنولوژی تبدیل به یک اپلیکیشن جامع شود و بی‌واسطه در اختیار کاربران قرار بگیرد. در دی‌ماه ۱۳۹۶، اپلیکیشن نشان (Nehsan Maps) به‌عنوان یک نقشه و مسیریاب برای کل شهرهای ایران متولد شد؛ اما به یاد داشته باشیم که نشان یک‌شبه ساخته نشد، بلکه حاصل زیرساخت‌های فنی محکمی بود که سال‌ها روی آن‌ها کار شده بود.

**خدمات نشان در یک نگاه**

امروز نرم‌افزار نشان از یک مسیریاب ساده به یک اپلیکیشن و سرویس جامع خدمات مکان‌محور تبدیل شده که تمام این قابلیت‌ها را یک‌جا در اختیار شما قرار می‌دهد:

مسیریابی هوشمند: ویژه خودروی شخصی، موتور، دوچرخه، حمل‌ونقل همگانی و پیاده.
همراه آگاه خیابان‌گردی: نمایش ترافیک لحظه‌ای و گزارش‌های آنلاین (مسدودی، ترافیک، تصادف، دست‌انداز، دوربین و پلیس).
کشف شهر و کسب‌وکارها: جستجوی دقیق آدرس‌ها، مکان‌ها و مغازه‌ها با امکان مدیریت و ادعای مالکیت برای صاحبان کسب‌وکارها.

**چه چیزی نشان را متمایز می‌کند؟**

نیاز راننده و شهروند ایرانی با کاربر کشورهای دیگر متفاوت است. به همین دلیل، بخش زیادی از قابلیت‌های نشان کاملا بومی و براساس رفتارهای واقعی کاربران در ایران توسعه داده شده:

سخن‌گوی فارسی با تلفظ نام خیابان‌ها.
هماهنگی کامل با محدوده‌های طرح ترافیک و طرح آلودگی هوای شهرهای ایران.
اطلاعات محلی و به‌روز کسب‌وکارها که توسط خود مردم اصلاح می‌شوند.

همین تمرکز روی جزئیات بومی، نشان را در کنار نمونه‌های موفق جهانی مانند Yandex Maps در روسیه، Kakao Maps و Naver Maps در کره جنوبی، یا Mapy.cz در جمهوری چک قرار می‌دهد که توانسته‌اند با تکیه بر شناخت جامعه خود، با غول‌های بین‌المللی رقابت کنند.

**نقشه و مسیریاب نشان در یک نگاه**

نام سرویس: نقشه و مسیریاب نشان (Neshan Maps)
نوع محصول: نقشه و مسیریاب
شرکت توسعه‌دهنده: سازه‌های اطلاعاتی راژمان
محل شکل‌گیری: مشهد، ایران
سال تاسیس شرکت مادر: ۱۳۸۴
تاریخ انتشار اولین نسخه عمومی نشان: دی‌ماه ۱۳۹۶
تعداد نصب: بیش از ۴۰ میلیون (تابستان ۱۴۰۵)
کاربران فعال ماهانه: بیش از ۴۰ میلیون نفر (تابستان ۱۴۰۵)
کاربران فعال روزانه: بیش از ۴ میلیون نفر (تابستان ۱۴۰۵)
مکان‌های ثبت‌شده روی نقشه: بیش از ۳ میلیون نقطه (تابستان ۱۴۰۵)
پشتیبانی از: اندروید، iOS، وب، اپل کارپلی، اندروید اتو

۵ سوال کلیدی درباره نقشه و مسیریاب نشان

نشان دقیقا چه کاری می‌کند و چه شرکتی آن را ساخته؟

نشان یک نقشه و مسیریاب ایرانی است که شرکت «سازه‌های اطلاعاتی راژمان» (تاسیس ۱۳۸۴ در مشهد) آن را توسعه داده و خدمات مکان‌محور را به کاربران ایرانی ارائه می‌دهد.

اولین نسخه نشان چه زمانی منتشر شد؟

اولین نسخه مسیریاب نشان در دی‌ماه ۱۳۹۶ منتشر شد، اما زیرساخت‌های فنی آن از ابتدای دهه ۱۳۹۰ و حتی قبل‌تر، در حال توسعه بوده‌اند.

چرا مشارکت کاربران بخشی از هویت نشان است؟

در سال ۱۳۹۴ تیم راژمان، که آن زمان روی توسعه نقشه‌های شهرهای ایران کار می‌کردند و بعدها نقشه و مسیریاب نشان را منتشر کردند، متوجه شدند که مردم یا همان کاربران، حسگرهای زنده شهر هستند و می‌توانند به کامل شدن اطلاعات نقشه کمک کنند. امروز بیش از ۵ میلیون نقطه با همراهی کاربران، روی نقشه نشان ثبت شده‌اند.

آیا نشان فقط برای مسیریابی خودروهای شخصی است؟

خیر؛ جالب است بدانید که نقشه و مسیریاب نشان ابتدا برای خطوط اتوبوس و حمل‌ونقل همگانی و بعد برای پیاده‌روی توسعه داده شد، اما امروز انواع مسیریابی (مسیریابی خودرو، موتور، دوچرخه، پیاده و همگانی) را در اختیار کاربران قرار می‌دهد. همچنین نرم‌افزار نشان از اپل کارپلی و اندروید اتو پشتیبانی می‌کند.

نقشه و مسیریاب نشان چه قابلیت‌هایی دارد؟

مسیریابی براساس ترافیک لحظه‌ای و براساس طرح‌های ترافیک و آلودگی، نمایش پلیس و دوربین، هشدار سرعت‌گیر، رادار جاده‌ای، نمایش عوارضی، مسیریابی حمل‌ونقل همگانی، مسیریابی موتور، دوچرخه و پیاده، راهنمای سخن‌گوی فارسی، جستجو و پیدا کردن مکان‌های پرکابرد، نشان ۳۶۰، رادیو نشان، ذخیره باتری، امکان اضافه کردن مکان، به اشتراک‌گذاری عکس و کامنت و…